20 listopada 2026 r.
Między studiami a rynkiem pracy. O kompetencjach i planach zawodowych studentów – podsumowanie wydarzenia prezentującego wyniki najnowszego badania Bilansu Kapitału Ludzkiego
Jak młodzi ludzie przygotowują się do wejścia na rynek pracy, na którym coraz większą rolę odgrywają nowe technologie? Jak oceniają wpływ sztucznej inteligencji na swoją przyszłość zawodową - dostrzegają w niej szanse czy raczej źródło niepewności? Jakie kompetencje wynoszą ze studiów, a które muszą rozwijać na własną rękę? I wreszcie: jakiej pracy szukają, jakie mają oczekiwania finansowe i co przesądza o wyborze pracodawcy? O tym rozmawialiśmy podczas webinaru „Gotowi na start? Studenci o swoich kompetencjach, doświadczeniach i planach zawodowych”.
Wydarzenie odbyło się 27 października i była to premiera najnowszych wyników badania studentów polskich uczelni realizowanego w ramach projektu Bilans Kapitału Ludzkiego (BKL 3.0). To największe reprezentatywne badanie studentów wchodzących na rynek pracy w Polsce od 2014 r. Objęło ponad 8000 studentów z 500 kierunków na ponad 100 uczelniach. Wybrane wyniki skonfrontowano z doświadczeniami pracodawców, ekspertów rynku pracy i osób pracujących ze studentami oraz młodymi absolwentami.
Spotkanie otworzyły Anna Tarnawa, kierownik Sekcji Badań i Analiz w Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości oraz profesor Magdalena Jelonek, koordynator merytoryczny badania z Centrum Ewaluacji i Analiz Polityk Publicznych Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Anna Tarnawa przybliżyła słuchaczom czym jest Bilans Kapitału Ludzkiego. Podkreśliła, że jest to projekt, w ramach którego od 17 lat przyglądamy się wszystkim uczestnikom rynku pracy. Skupiając się na badaniu studentów podziękowała władzom uczelni, które wyraziły zgodę na realizację tego badania, opiekunom i studentom oraz firmom badawczym - PBS Sp. z o.o. i BR Sp. z o.o., które podjęły się realizacji tego przedsięwzięcia.
Profesor Magdalena Jelonek wspomniała, że bardzo ważne jest badanie osób wchodzących na rynek pracy, gdyż to od nich w dużym stopniu zależy czy uda się transformować polską gospodarkę z tej opartej na niskich kosztach do opartej na silnych fundamentach.
Kompetencje studentów
O kompetencjach studentów i ich zadowoleniu z wybranego kierunku w kontekście wejścia na rynek pracy opowiedziały autorki raportu z badania - Amelia Cudak i Dorota Micek z Centrum Ewaluacji i Analiz Polityk Publicznych Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Ekspertki wskazały, że studenci dobrze oceniają m.in. umiejętność pracy zespołowej (4,1 w skali 1–5), ale dostrzegają braki w dostosowywaniu się do zmian (2,8) i pracy pod presją czasu (2,9). Ponad połowa (51%) pracowała zarobkowo w trakcie studiów, a 77% odbyło praktyki lub staże. Choć 79% studentów ponownie wybrałoby ten sam kierunek, tylko 28% poleciłoby go innym - istotnym czynnikiem jest przekonanie, że studia zwiększą szanse na dobrą pracę.
O tych kwestiach dyskutowali dr Marcin Dąbrowski, kanclerz Szkoły Głównej Handlowej, Anna Marciniak, kierownik Sekcji Programów UE, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Tomasz Brzostowski, ekspert, trener liderów GBS w Ernst & Young Academy. Rozmowę moderowała profesor Magdalena Jelonek, koordynator merytoryczny badania, Centrum Ewaluacji i Analiz Polityk Publicznych UJ.
Eksperci podkreślili, że umiejętność nawiązywania i podtrzymywania relacji to jedna z kluczowych kompetencji biznesowych, która może przesądzać o przewadze konkurencyjnej. Jak zauważył Tomasz Brzostowski, biznes opiera się na relacjach, a zdolność ich budowania bywa ważniejsza niż wiedza czy doświadczenie. Dr Marcin Dąbrowski zwrócił uwagę, że uczelnie wspierają rozwój tych umiejętności m.in. poprzez inwestowanie w działalność organizacji studenckich. Z kolei Anna Marciniak podkreśliła, że NCBR wspiera szybkie i elastyczne rozwijanie kompetencji, angażując się w inicjatywy studenckie wykraczające poza standardowy program kształcenia. Paneliści byli zgodni, że zarówno środowisko biznesowe jak i uczelnianie, powinny być otwarte na wzajemną współpracę.
Jakiej pracy chcą studenci? Plany, preferencje zawodowe i oczekiwania finansowe
W drugiej części webinaru, autorzy raportu z badania - Ambroise Dobosz oraz profesor Magdalena Jelonek opowiedzieli o tym jakiej pracy szukają dziś studenci i jak wyobrażają sobie swój start zawodowy.
Z badania BKL wynika, że wysokie dochody są najważniejszym kryterium zawodowym dla osób kończących studia. Prawie połowa badanych (46%) stawia je na pierwszym miejscu, a ponad 70% w pierwszej dwójce. Tylko 4% uznaje je za najmniej istotne. Ważny jest dla nich również sens wykonywanej pracy (25% stawia go na pierwszym miejscu). Na końcu hierarchii kryteriów znalazły się natomiast możliwość awansu i krótki czas pracy.
O planach i preferencjach zawodowych studentów dyskutowały dr Justyna Sarnowska-Wilczyńska, prodziekan ds. dydaktycznych Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu SWSP, Marta Soboń, Talent Acquisition and Employer Branding Director w Budimex SA oraz Julia Kwaśniewska, założycielka i prezeska Fundacji Forum STEM. Rozmowę prowadziła Iwona Krysińska, koordynator badania, Centrum Analiz i Strategii w Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości.
Iwona Krysińska podkreśliła, że wyniki badania BKL wskazują na dużą potrzebę studentów wykonywania pracy, która ma sens. Dr Justyna Sarnowska-Wilczyńska zauważyła, że każdy może jednak inaczej rozumieć to pojęcie. Marta Soboń zwróciła uwagę na zmianę podejścia młodych ludzi do praktyk i staży. Jeszcze 10 lat temu ważnym kryterium była możliwość zdobycia doświadczenia w organizacji o dobrej marce. Dziś studenci oczekują również angażujących i różnorodnych zadań oraz udziału w projektach, które pozwolą im rozwijać umiejętności. Julia Kwaśniewska uzupełniła tę perspektywę, wskazując, że młodym zależy także na poczuciu sprawczości i pracy zespołowej w środowisku, w którym mogą liczyć na wzajemne wsparcie.
Webinarium zakończyła Iwona Krysińska dziękując uczestnikom za udział w spotkaniu.
Nagranie z webinaru można obejrzeć pod linkiem.
Raport „Dyplom i co dalej? Potencjał, preferencje i plany zawodowe studentów” dostępny jest na stronie.